Teknik Özellikler ve Genel Nitelikler

Sistem Altyapısı

AYBSşirketlerin kullanıcıları veya dış kullanıcılar tarafından, herhangi bir yerden, internet aracılığıyla erişilerek 7 gün 24 saat kesintisiz kullanılacak bir sistem altyapısında çalışır.

 

Uygulama Teknolojisi

AYBS+ çok katmanlı sistem mimarisinde, “web” tabanlı olarak çalışır.

AYBS+ servis tabanlı mimaride tasarlanmıştır.

AYBS+ genel kabul görmüş (Microsoft Internet Explorer, Chrome vb.) tarayıcıları üzerinde istemci işletim sisteminden bağımsız olarak çalışır.

Sistem, internet teknolojilerinin kullanımına olanak verir, değişik fiziksel konumlardan veri paylaşımı sağlar; çok sayıda işlem eşzamanlı olarak çevrimiçi (online) uygulamalarla gerçekleştirilebilir.

 

Yazılımın geliştirmesinde kullanılan teknolojiler

.NET 4.0, C# 4.0, ASP.NET MVC, HTML 5, CSS3 dir

Veritabanı Yönetim Sistemi (VTYS), Microsoft SQL 2012 dir

 

Erişim Yetkileri ve Kullanıcıların İzlenmesi

İşlemler yalnızca yetkili kullanıcılar tarafından yapılır, işlemleri gerçekleştirilen kişi bilgisi saklanır, gerçekleşme tarih-saati izlenir.

Kullanıcılar, veriye erişim yetkisinin yanısıra veriyi onaylama yetkisinede sahiptir, yetkisiz müdahale engellenir, müdahale girişimi kayıt altına alınır

Gizli olması gereken veriler sistem uyarlaması sırasında tanımlanır; bu verilerin girilmesi ve güncellenmesiyle, bu verilere erişilmesinde uygulanacak kullanıcı yetkileri ayrıca belirlenebilir.

Veritabanı tabloları üzerinde yapılan işlemler (yeni kayıt, kayıt değişikliği, kayıt silme) verinin önceki hali, işlemi yapan, işlem tarihi, işlemin yapıldığı terminal gibi bilgilerle birlikte günlüklerde izlenir(“log”lama işlemi); günlük dosyaları yetkili kullanıcılarca görüntülenebilir.

 

İş Süreçlerinin Yönetilmesi

AYBS+ işleyişin gerektirdiği süreçlerin başlatılması, sürdürülmesi ve tamamlanmasını sağlayacak kurgudadır; veri girişinin yapılacağı iş adımları tanımlanır. Verilerin, belirli iş adımları yerine gelmeden sisteme girilmesi engellenir; veri girişinin yapılabileceği tarih-saatler de uygulama kuralı olarak belirlenebilir.

Örneğin:

1- Abonelik bağlantı ücretleri tahsil edilmeden açma işlemi yapılmaması.

2- Bankaların borç dosyalarının belirli saat aralıklarında hazırlanması ve gönderilmesi; bankalardan gelen tahsilat dosyalarının belirli saat aralıklarında sisteme kaydedilmesi.

3- Uzaktan sayaç okuma işlemlerinin belli saat aralıklarında yapılması.

4- 90 günü geçmiş borcu olan abonelerin sözleşme fesih işlemlerinin otomatik başlatılması. 

Veri Tutarlılığının İzlenmesi

AYBS+ sisteme girilecek verilerin olası değerlerini bilir; girilen verinin diğer verilerle tutarlılığını anında denetleyerek kuraldışı verilerin sisteme girilmesini engeller.

Örneğin:

1-Bir mevsim için geçerli olabilecek en az-en çok fiili ısıl değer.

2-Bir sayaç markası için geçerli olabilecek en az-en çok basamak sayısı.

3-Bir sayaç tipi için geçerli ölçüm basınçları.

Sisteme girilen bir verinin etki yaratacağı diğer veriler sistem tarafından tanınır; girilen veriyle oluşan etkinin kurallara uygunluğu denetlenir.

Örneğin: Abonede kullanılan sayacın tipiyle/kapasitesiyle abonenin enerji kullanım yerlerinin uyumu.

 

Veri ve Bilgi Gizliliği

Gizli olması gereken veriler tanımlanarak, bu verilerin girilmesinde, güncellenmesinde; bu verilere erişilmesinde uygulanacak kullanıcı yetkileri ve yöntemler

ayrıca belirlenir.

Örneğin: Personel dosyaları, maaş verileri.

Güvenlik ve tutarlılık açısından önemli olan veri öğeleri saptanır, bu verilerin onaylanması ve onaylanan verinin değiştirilmemesi sağlanır.

Örneğin: Satış siparişlerinin miktar ve tutarları; personelin maaşı.

 

Uyarı ve Bilgilendirmeler

AYBS+, olası anormal durumları ve kuraldışı işlemleri tanır; bu gibi durumlar saptandığında yetkili kullanıcılar uyarılır.

 

Kullanıcı Arayüzü

AYBS+ kullanıcı arayüzü, kullanıcının çalışma verimliliğini arttıracak şekilde tasarlanmıştır. Aynı anda birden fazla ekran ve pencere açılabilir; işlemler sırasında olanaklı olduğunca sürükle-bırak yöntemi kullanılır, sık kullanılan abone işlemlerine tek ekrandan ulaşılır.

Tüm ekranlar el bilgisayarlarıyla (mobil araçlarla) da kullanılabilecek şekilde tasarlanmıştır.

Kullanıcı ekranlarında ve sistemden üretilen raporlarda, veri alanlarının renklerle ayırt edilmesi sağlanır.

Örneğin: Müşterilerin, son ödeme tarihini geçen borçları ayrı renkte gösterilir.

 

Çıktıların Hazırlanması ve Raporlama

Sistem, standart form, belge ve çıktıların yanı sıra kullanıcı tasarımlarına göre form/belge tasarlama özelliğine sahiptir.

Veritabanı üzerinde sorgulama, form ve rapor tanımlama mümkündür, gelişkin kullanıcılar yeni program geliştirilmesine gerek kalmaksızın kendi rapor ve sorgularını (“query”) oluşturabilir. Raporlama sistemi kullanıcı eğitilmesine olanak verecek bir teknolojidedir, eğitim alan kullanıcılar çıktı/rapor/sorgu hazırlayabilir.

Rapor çıktıları sistem dışındaki uygulama yazılımlarına aktarılabilir.

Örneğin: MS-Excel’e veri aktarımı; “txt”, “doc”, “pdf”, “xml”, “html” dosya oluşturma.

Standart ya da kullanıcı tarafından tanımlanmış raporların, analiz sonuçlarının ve planların dökümleri alınırken çizelge, tablo, grafik vb. oluşturabilir; okunurluğu artıran görsel olanaklardan yararlanılır.

Sistemden elde edilen çıktılara (liste, etiket vb.) barkod basılabilir, basılacak barkod alfabesi seçilebilir.

Sistemin ürettiği çıktılar gerektiğinde bilgisayar ortamından faks veya e-posta ile yollanabilir.

Örneğin: Tüketim bildiriminin faks/e-posta ile serbest tüketiciye gönderilmesi; satın alma siparişinin tedarikçiye faksla yollanması.

 

Veri Girişleri

Tarayıcıyla (scanner) taranan bir belge ve sistemde kayıtlı bir dosya, sistem kapsamındaki verilerle ilişkilendirilerek veritabanına kaydedilir, istendiğinde görüntülenir.

Örneğin: Araç/makine/yedek parça resimleri, fotoğraf, kimlik belgesi, sürücü belgesi, yer gösteren kroki, tapu belgesi.

 

İleti ve Uyarı Gönderimi

AYBS+ ile iç ve dış kullanıcılara ileti/e-posta gönderilebilir. İleti gönderiminin otomatik başlamasını sağlayacak olaylar (“event”) tanımlanabilir.

Örneğin: "Sayacı okunan müşterilere xx tarihinde yapılan okumaya ilişkin dönem borcunuz TL’dir. Son ödeme tarihi yy dir." iletisinin gönderimi.

Sistem, cep telefonlarına ileti (SMS) gönderebilir; standart ileti metinleri hazırlanabilir; otomatik SMS gönderimini başlatacak olaylar (“event”) tanımlanabilir.

Örneğin: "Planlı kesintiler için bölge abonelerinin tamamına xx tarihinde yy saatleri arasında kesinti yapılacaktır" iletilerinin gönderimi. )

Sistem, işlemlerin durumlarını izleyebilir, olası kuraldışı işlemleri tanıyabilir, bu gibi durumlar saptandığında yetkili kullanıcılar ileti gönderilerek uyarılabilir.

Örneğin: Otomatik başlatılan bir rapor alma işlemi ya da dosya gönderimi başlatıldığında/tamamlandığında ilgili kullanıcının bilgilendirilmesi; onaylanmış siparişin değiştirilmesi girişiminde yetkili kullanıcı için uyarı üretilmesi.

 

Otomatik İşlemler

Sistem, zaman alıcı ya da belli dönemlerde yinelenmesi gereken işlemlerin otomatik başlatılmasını ve yerine getirilmesini sağlar; bu amaçla işlemin başlatılacağı tarih-saat ve gerçekleştirme sıklığı kullanıcı tarafından saptanabilir.

Örneğin:

1-Dönemsel tahakkuk-tahsilat raporlarının alınması.

2-Bankalara gönderilecek borç dosyalarının hazırlanması.

Sistemin hazırladığı raporlar, raporu inceleyecek kullanıcılara otomatik olarak yönlendirilebilir.

 

Elektronik Veri Alışverişi

Sistem, diğer uygulama yazılımlarıyla ve bilişim sistemleriyle elektronik ortamda veri alışverişi yapabilir.

Örneğin: MS-Excel, MS-Project gibi ofis uygulamaları; belge tarama uygulamaları; uzaktan sayaç okuma uygulamaları; şebeke tanımlama amacıyla kullanılan yazılımlar [CAD vb.]; taşınabilir bilgisayarlarla ve/veya el bilgisayarlarıyla gerçekleştirilecek gezici alan uygulamaları, taşıt izleme sistemleri.

Elektronik veri alışverişinde “web” servisleri, “ftp” gibi yöntemler kullanılabilir.

Sistem, diğer kurum/kuruluşlarla elektronik ortamda veri değişimi yapabilir; diğer kuruluşlar tarafından elektronik ortamda hazırlanmış verileri kendi ortamına alıp işleyebilir ve diğer kuruluşlara elektronik ortamda aktarılacak verileri hazırlayabilir; bu amaçlarla gereken veri değişim arayüzleri yetkili kullanıcı tarafından tanımlanabilir.

Örneğin: Bankaya borç dosyası gönderimi; bankaya ödeme emri gönderilmesi; SGK’ye bildirim gönderilmesi; TÜİK’e istatistik çizelgelerinin gönderilmesi; akaryakıt dağıtım şirketinden yakıt alım hareketlerinin alınması.

Sistem, diğer kurum/kuruluşların sağladığı veri sorgulama olanaklarını kullanarak uygulamaların gereksindiği verileri elde edebilir.

Örneğin: NVİ’den TC Kimlik Numarasının ve adres kodlarının alınması; TCMB’den döviz kurlarının alınması; BOTAŞ’tan fiili ısıl değerlerinin sorgulanması.

Sistem, Sesli Yanıt Sistemleri (IVR ve CTI) yazılımlarıyla veri alışverişi yapabilir, telefon tuşlarının kullanılmasıyla bilgilendirme ve danışma hizmetleri sağlayacak donanım ve yazılım birimlerine bilgi gönderebilir.

Örneğin: Müşterilerin telefon aracılığıyla borç sorgulamaları; arıza bildirimlerinin alınması; enerji satış tarifelerinin telefondan dinlenmesi.

 

İşlemlerin İzlenmesi (log)

Sistem, yapılan işlemlerin izlenmesini sağlayacak bir günlük dosyası (“log”) oluşturur; kayıt ekleme, düzeltme, silme işlemlerinin hangi kullanıcı tarafından, hangi tarih-saatte yapıldığı sisteme kaydedilir ve bu bilgiler gerek duyulduğunda sistemdeki yetkili kullanıcılar tarafından raporlanabilir.

AYBS bir USTA Bilgi Sistemleri A.Ş. ürünüdür.